ΚΥΡΙΑΚΗ 21 ΙΟΥΝΙΟΥ 2026
Γ΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ
(Ματθ. στ΄ 22-33) (Ρωμ. ε΄ 1-10)
Η πίστη στη Θεία Πρόνοια
«Μη μεριμνάτε τη ψυχή υμών τι φάγητε και τι πίητε»
Η απόλυτη εμπιστοσύνη στην Πρόνοια του Θεού προβάλλει ως βασική και ζωτική αναγκαιότητα στη ζωή του ανθρώπου. Λειτουργεί ως το μοναδικό αντίδοτο στην αγωνιώδη εκείνη μέριμνα, η οποία συνήθως εκδηλώνεται για τις βιοτικές και υλικές ανάγκες, καθηλώνοντας και εγκλωβίζοντας τον άνθρωπο σε πολλαπλά αδιέξοδα. Τα μηνύματα που εκπέμπει η σημερινή ευαγγελική περικοπή, παρμένη από την εμπνευσμένη «Επί του Όρους Ομιλία» του Κυρίου μας, είναι ξεκάθαρα. Η αλήθεια του ευαγγελικού λόγου αναδεικνύεται εξαιρετικά επίκαιρη, καθώς προσφέρεται ως σωτήρια συνταγή για τη θεραπεία της πνευματικής «παθογένειας» που προσβάλλει τον σύγχρονο άνθρωπο.
Και πραγματικά, βλέπουμε τον σημερινό άνθρωπο να είναι φοβερά ευάλωτος σε αυτό που ο ίδιος έχει ονομάσει άγχος. Το σύμπτωμα αυτό δεν συνιστά τίποτε άλλο παρά την εσφαλμένη νοοτροπία του να στηρίζει τα πάντα αποκλειστικά στις δικές του δυνάμεις. Αρνείται, δυστυχώς, να προσβλέπει και να επικαλείται τη βοήθεια του Θεού, αδυνατώντας έτσι να δείξει εμπιστοσύνη στο άγιο θέλημά του.
Η μάστιγα της πλεονεξίας
Βέβαια, με τις συμβουλές αυτές, οι οποίες φαντάζουν σαν πολύτιμοι πνευματικοί μαργαρίτες ανεκτίμητης αξίας, ο Κύριος δεν ενθαρρύνει σε καμία περίπτωση τη φυγή από την πραγματικότητα και τις ευθύνες της ζωής. Δεν προτρέπει τον άνθρωπο να παύσει να εργάζεται ή να αδιαφορεί για τη βιολογική του συντήρηση και την εξασφάλιση των απαραιτήτων εφοδίων. Κάτι τέτοιο θα συνιστούσε σοβαρή παρανόηση, αλλά και παραποίηση του βαθύτερου νοήματος του Ευαγγελίου.
Εκείνο όμως που επιβάλλεται να προσέξει ο πιστός, είναι να μην επιτρέψει στον εαυτό του να περιπέσει στη μάστιγα της πλεονεξίας – μια ολέθρια πορεία που οδηγεί στην πνευματική καταστροφή. Όταν ο άνθρωπος παγιδευτεί σε αυτή την κατάσταση, συλλαμβάνεται να μαζεύει με μανία όλο και περισσότερα υλικά αγαθά, ζώντας με την ψευδαίσθηση ότι η ευτυχία του εξαρτάται από τον πλούτο.
Όπως τονίζει ο απόστολος Παύλος, η αποκλειστική προσκόλληση στο χρήμα και την ύλη σημαίνει υποδούλωση στην ειδωλολατρία. Πρόκειται για μια φοβερή δουλεία, η οποία ξεπερνά σε πνευματικό κίνδυνο κάθε άλλη κακία και αστοχία. Δεν είναι λίγες οι φορές που βλέπουμε ανθρώπους να θεοποιούν την αξία του χρήματος, τοποθετώντας το στη θέση του αληθινού Θεού. Ο άνθρωπος της εποχής μας λατρεύει το κέρδος, το οποίο τελικά, όπως όλοι διαπιστώνουμε, διαφθείρει συνειδήσεις και συνθλίβει την ιερότητα του ανθρωπίνου προσώπου, υποτάσσοντάς το στα διάφορα πάθη της ατιμίας, «ἅτινα αἰσχρόν ἐστι καὶ λέγειν», όπως χαρακτηριστικά σημειώνει ο μέγας Απόστολος των Εθνών.
Η ευλογία της εργασίας και η εμπιστοσύνη στον Πατέρα
Ο Κύριος, για να μας απεγκλωβίσει από τα ολέθρια πλοκάμια της πλεονεξίας που τόσο βασανιστικά ορθώνονται μπροστά μας, αλλά και για να μας απαλλάξει από τις μέριμνες που μας αποπροσανατολίζουν από τον πραγματικό μας σκοπό, μας συμβουλεύει στοργικά: «μη μεριμνάτε τι θα φάτε και τι θα πιείτε…». Δεν μας ζητά την αδράνεια, ούτε μας απαγορεύει να φροντίζουμε για την ικανοποίηση των στοιχειωδών αναγκών μας. Μας διδάσκει, όμως, ότι η οποιαδήποτε εργασία μας πρέπει να τίθεται κάτω από την ευλογία και την πρόνοια του Θεού.
Στην προοπτική αυτή, η εργασία – ακόμη και όταν εξουθενώνει σωματικά τον άνθρωπο – τον πλημμυρίζει με χαρά και εσωτερική ικανοποίηση, διότι προάγει και τελειοποιεί την ύπαρξή του. Η πρόοδος σε μια τέτοια εργασία μετριέται με την προσφορά, τη διακονία και την αγάπη προς τον πλησίον. Αντίθετα, η αγωνιώδης και εγωκεντρική μέριμνα αφήνει τον άνθρωπο μετέωρο, εγκλωβισμένο στον εαυτό του, απογυμνώνοντας τη ζωή του από κάθε βαθύτερο νόημα.
Ο άνθρωπος, επομένως, οφείλει να συνδέει την επίγεια πορεία του με τον αιώνιο Θεό, ώστε να βαδίζει με σταθερά, σίγουρα βήματα και να αξιολογεί σωστά τα πράγματα. Αυτό επιτυγχάνεται από τη στιγμή που θα εναποθέσει την ύπαρξή του με απόλυτη εμπιστοσύνη στα χέρια του Κυρίου. Ο Θεός, ως Παντογνώστης αλλά και ως στοργικός Πατέρας, γνωρίζει εις βάθος τις ανάγκες μας και φροντίζει με κάθε τρόπο να τις ικανοποιεί, υπηρετώντας πάντοτε το πραγματικό μας συμφέρον, το οποίο είναι εναρμονισμένο με την εκπλήρωση του θείου προορισμού μας.
Ζητείτε πρώτον την Βασιλείαν του Θεού
Αγαπητοί αδελφοί, η κύρια μέριμνά μας θα πρέπει να στρέφεται αποκλειστικά στο πώς θα ακολουθούμε τις συμβουλές του Κυρίου μας, οι οποίες έχουν αιώνια ισχύ και αξία. Ο Χριστός μας προτρέπει να ζητάμε πρώτα τη Βασιλεία του Θεού και τη δικαιοσύνη του, και υπόσχεται ότι όλα τα γήινα και αναγκαία θα μας προστεθούν.
Μας καλεί, ουσιαστικά, να μετάσχουμε στη δική του θεία ζωή. Αυτή η μετοχή είναι που θα μας αποτρέψει από το να προσδενόμαστε στα πρόσκαιρα και τα φθαρτά, βοηθώντας μας να απογειωνόμαστε προς τα αιώνια και τα αληθινά. Όταν ο άνθρωπος εναποθέτει τα πάντα στην αγάπη του Θεού, τότε αισθάνεται πνευματικά πλούσιος· αισθάνεται ότι όλα του ανήκουν. Δέχεται την αγάπη του Θεού, την αντιπροσφέρει και βιώνει τη σωτήρια πραγματικότητα της κοινωνίας μαζί του. Τότε είναι που γεύεται από αυτή κιόλας τη ζωή την εμπειρία της Βασιλείας των Ουρανών και απαλλάσσεται από το άγχος των βιοτικών μεριμνών που τον κρατούν δέσμιο στη γη.
Ας μιμηθούμε, λοιπόν, τη ζωή των ευλογημένων και αγιασμένων μορφών της Εκκλησίας μας, όπως είναι η μάρτυς Ιουλιανός και ο Νικήτας ο νεομάρτυρας ο Νισύριος, των οποίων τη μνήμη τιμά σήμερα η Εκκλησία μας. Αυτοί οι άγιοι αποτελούν τους πιο φωτεινούς οδοδείκτες για τις δικές μας ουράνιες και αιώνιες αναβάσεις. Γένοιτο.
Χριστάκης Ευσταθίου,
Θεολόγος